11. Sınıf Türk Dili ve Edebiyatı Ders Kitabı Sayfa 18 Cevapları
Metni Okuyalım – Yazıcı
Soru: 1) Başlık ve görsellerden yararlanarak metnin içeriğine dair tahminlerde bulununuz. Örnek cevap: Başlık ve görseller, metnin Karagöz’ün bir yazıcı dükkânında yaşadığı komik olayları konu aldığını düşündürmektedir. Farklı toplum kesimlerinden kişilerin Karagöz’le iletişim kurması ve kelimelerin yanlış anlaşılması oyunun temel mizah kaynağı olabilir.
Soru: 2) Öğretmeninizin rehberliğinde Yazıcı adlı Karagöz oyunundaki rolleri paylaşarak okuma sürecinde aktif görev alınız. Cevap: Metindeki rolleri arkadaşlarımız arasında paylaştırır, her karakterin konuşma tarzını ve kişiliğini yansıtacak biçimde seslendirme yaparız.
Soru: 3) Karagöz oyununun dilini ve doğasını (vurgu, tonlama, ağız ve şive taklitleri vb.) ön plana çıkaracak bir okuma stratejisi belirleyip metni okuyunuz. Örnek cevap: Karakterleri seslendirirken vurgu ve tonlamayı konuşmanın anlamına göre değiştirir, metinde belirtilen ağız özelliklerini korur ve yanlış anlamaları belirginleştiririz. Böylece Karagöz oyununun mizahi ve canlı yapısı daha iyi yansıtılır.
11. Sınıf Türk Dili ve Edebiyatı Ders Kitabı Sayfa 19 Cevapları
Bu sayfada soru bulunmamaktadır. Yazıcı oyununun muhavere bölümü devam etmektedir.
11. Sınıf Türk Dili ve Edebiyatı Ders Kitabı Sayfa 20 Cevapları
Bu sayfada soru bulunmamaktadır. Oyunun fasıl bölümünde Karagöz’ün yazıcılık macerası başlamaktadır.
11. Sınıf Türk Dili ve Edebiyatı Ders Kitabı Sayfa 21 Cevapları
Bu sayfada soru bulunmamaktadır. Farklı Karagöz tiplerinin konuşmaları ve yanlış anlamalar üzerinden mizah oluşturulmaktadır.
11. Sınıf Türk Dili ve Edebiyatı Ders Kitabı Sayfa 22 Cevapları
Bu sayfada soru bulunmamaktadır. Tiryaki ve Çelebi tiplerinin yer aldığı konuşmalar devam etmektedir.
11. Sınıf Türk Dili ve Edebiyatı Ders Kitabı Sayfa 23 Cevapları
Bu sayfada soru bulunmamaktadır. Karagöz ile Çelebi arasındaki konuşmalara ve fasıl bölümünün sonlarına yer verilmiştir.
11. Sınıf Türk Dili ve Edebiyatı Ders Kitabı Sayfa 24 Cevapları
Bu sayfada soru bulunmamaktadır. Yazıcı oyununun bitişi ve yazarın biyografisi bulunmaktadır.
11. Sınıf Türk Dili ve Edebiyatı Ders Kitabı Sayfa 25 Cevapları
Kelime Duvarı
Soru: Öğretmeninizin rehberliğinde sınıfta bir "kelime duvarı" oluşturmak için aşağıdaki adımları takip ediniz. Cevap: Metinde günümüzde sık kullanılmayan kelimeleri seçip önce bağlamdan anlamlarını tahmin eder, daha sonra sözlük yardımıyla anlamlarını doğrularız.
Soru: 1) Okuduğunuz metnin bağlamını göz önünde bulundurarak altı çizili kelimelerin anlamlarına yönelik tahminlerinizi aşağıda verilen kelime duvarındaki ilgili yerlere yazınız. Tahminlerinizin doğruluğunu yandaki karekod yardımıyla TDK Güncel Türkçe Sözlük'ten kontrol ediniz (Sinsile, mûrâd, esbab kelimelerinin metindeki yazımı TDK'de yer almadığından aşağıdaki tabloda verilen günümüz söyleyişine göre kontrol ediniz.). Cevap:
Silsile: Zincir hâlinde devam eden sıra.
Murat: Dilek, amaç, istek.
Esbap: Nedenler, sebepler.
Mucip: Gerekli kılan.
Bendeniz: Ben, bana karşılık kullanılan alçak gönüllü söyleyiş.
Soru: 2) Parçada geçen kelimelerin yerine metnin bağlamına uygun ve anlamını bozmayacak şekilde kelime veya kelime grupları öneriniz. Önerilerinizi ilgili yerlere yazınız. Örnek cevap:
Silsile → Soy, nesil
Murat → İstek
Esbab-ı mucibesi → Nedeni, gerekçesi
Bendenize → Bana
Soru: 3) Metinde anlamını bilmediğiniz diğer kelimeleri tespit ederek bunların anlamlarını TDK Güncel Türkçe Sözlük'ten öğreniniz. Örnek cevap: İskân: yerleşme; lâkırdı: söz, konuşma; ferman: buyruk; müteallik: ilgili; bî-behre: yoksun, nasipsiz.
11. Sınıf Türk Dili ve Edebiyatı Ders Kitabı Sayfa 26 Cevapları
Bu sayfada soru bulunmamaktadır. Karagöz oyununun dört temel bölümü olan mukaddime, muhavere, fasıl ve bitiş açıklanmaktadır.
11. Sınıf Türk Dili ve Edebiyatı Ders Kitabı Sayfa 27 Cevapları
Karagöz ve Hacivat
Soru: 1) Yazıcı metnindeki Karagöz ve Hacivat'ın kullandığı dilden hareketle onların kişilik özelliklerine ilişkin tahminlerinizi aşağıdaki T diyagramına yazınız. Cevap:
KARAGÖZ: Dobra, halktan, hazırcevap, çabuk öfkelenen, eğlenceli, yanlış anlamalara yatkın ve sade konuşan biridir.
HACİVAT: Eğitimli, görgülü, ağır ve süslü kelimeler kullanan, daha sakin, bilgili ve uzlaşmacı bir kişidir.
Soru: 2) Karagöz ve Hacivat'ın kişilik özelliklerini belirlerken daha çok hangi özelliklerinden yararlandığınızı açıklayınız. Örnek cevap: Özellikle söz varlıklarını, birbirlerine verdikleri cevapları, olaylar karşısındaki tepkilerini ve iletişim biçimlerini dikkate aldım. Karagöz’ün günlük ve sade dili ile Hacivat’ın ağır ve yabancı kelimeler içeren konuşmaları kişilikleri arasındaki farkı ortaya koymaktadır.
11. Sınıf Türk Dili ve Edebiyatı Ders Kitabı Sayfa 28 Cevapları
Karagöz Oyununda Söz Varlığı
Soru: Aşağıdaki metinden yararlanarak soruları cevaplayınız. Cevap: Karagöz ve Çelebi’nin konuşmalarında kullanılan kelimeler, eğitim ve sosyal çevre bakımından birbirlerinden farklı olduklarını göstermektedir.
Soru: 1) Yazıcı metnindeki tiplerin söz varlıklarının onların sosyal statülerine ve eğitim durumlarına uygunluğu hakkındaki düşüncelerinizi metinden örneklerle ifade ediniz. Örnek cevap: Çelebi’nin kullandığı “iskân-ı beyt”, “hane-ber-dûş” ve “bî-behre” gibi ifadeler onun daha eğitimli ve seçkin bir çevreyi temsil ettiğini düşündürür. Karagöz ise bu ifadeleri yanlış anlayıp “İskelede bitleniyorum.” veya “Muş değilim ben.” şeklinde cevap verir. Bu karşıtlık hem kişilerin eğitim farkını gösterir hem de oyunun mizahını güçlendirir.
Soru: 2) Edebî metinlerde kişilerin kullandığı söz varlığının metne katkısı başka bir yolla sağlanabilir mi? Açıklayınız. Örnek cevap: Kişilik özellikleri anlatıcının açıklamaları, davranışlar, dış görünüş veya diğer kişilerin değerlendirmeleri aracılığıyla da verilebilir. Ancak konuşma diliyle karakter yaratmak daha etkili ve doğaldır; çünkü okuyucu karakterle ilgili çıkarımı doğrudan kendisi yapar.
Soru: 3) Günlük hayatta Yazıcı oyunundaki tiplere benzer şekilde konuşan veya davranan kişilerle karşılaştığınızda bu durum size ne hissettirir? Bu tür davranışları nasıl değerlendirirsiniz? Açıklayınız. Örnek cevap: İnsanların farklı konuşma biçimleri, ağızları ve kelime tercihleri bana toplumdaki kültürel çeşitliliği hatırlatır. Bu farklılıklara saygı göstermek gerekir. İletişim sırasında anlaşılmayı güçleştiren ifadeler olduğunda ise karşılıklı olarak daha açık bir dil kullanmak iletişimi kolaylaştırır.
Yorumların her türlü cezai ve hukuki sorumluluğu yazan kişiye aittir. Eğitim Sistem yapılan yorumlardan sorumlu değildir.