6. Sınıf Sosyal Bilgiler 1. Kitap Sayfa 67-75 Cevapları MEB 2026-2027

6. Sınıf MEB Sosyal Bilgiler 1. Ders Kitabı Sayfa 67-75 Cevapları, 2026-2027 eğitim öğretim yılı Evimiz Dünya öğrenme alanındaki coğrafi koordinat sistemi, paraleller, meridyenler ve mutlak konum konularını içermektedir. Sınıf krokisindeki öğrencilerin yerleri, dünya haritasındaki koordinat çalışması, Türkiye'nin mutlak konumuna ait hesaplamalar, rüzgârların sıcaklığa etkisi ve Türkiye ile dünya dilsiz haritalarının tamamlanması öğrenci seviyesine uygun biçimde açıklanmıştır.

6. Sınıf MEB Sosyal Bilgiler 1. Ders Kitabı Sayfa 67-75 Cevapları

Dünya üzerindeki bir yerin konumunu belirlemek için paralellerden ve meridyenlerden yararlanılır. Böylece ülkelerin ve şehirlerin yerleri belirli bir koordinat sistemiyle gösterilebilir. Bu bölümde Türkiye'nin 36°-42° Kuzey paralelleri ve 26°-45° Doğu meridyenleri arasında bulunduğunu öğrenecek, bu değerlerle uzaklık ve yerel saat farkı hesaplayacağız.

İçindekiler - Sayfalara Hızlı Geçiş

Sayfa 67 - Sınıf Krokisi
Sayfa 68 - Coğrafi Koordinat Sistemi
Sayfa 69 - Paralel ve Meridyen Özellikleri
Sayfa 70 - Dünya Haritası Kontrol Listesi
Sayfa 71 - Türkiye'nin Mutlak Konumu
Sayfa 72 - Rüzgârların Sıcaklığa Etkisi
Sayfa 73 - Türkiye Dilsiz Haritası
Sayfa 74 - Dünya Dilsiz Haritası
Sayfa 75 - Uygulayalım - Değerlendirelim

6. Sınıf Sosyal Bilgiler 1. Kitap Sayfa 67 Cevapları

Sınıf Krokisi - Öğrencilerin Yerlerini Belirleme

1. Görev: Öğrencilerin oturdukları yerleri örnekte olduğu gibi kroki üzerinde gösterip isimlerini ilgili alana yazınız. (4A: Ethem, 2B: Emir, 1C: Nesibe, 3Ç: Ali, 1Ç: Ayşe, 3B: Aliye) Kısa Cevap: Öğrenciler krokiye verilen sayı ve harflerin kesiştiği yerlere yazılmalıdır.

Tamamlanmış Sınıf Krokisi

Sıra	A	B	C	Ç
1	—	—	Nesibe	Ayşe
2	—	Emir	—	—
3	—	Aliye	Ahmet	Ali
4	Ethem	—	—	—

Açıklama: Kroki üzerindeki rakamlar sıra numaralarını, harfler ise sütunları göstermektedir. Örneğin 2B konumuna Emir, 4A konumuna Ethem yazılır. Ahmet'in bulunduğu yer 3C olarak gösterilmiştir.

Ahmet'in Sınıftaki Konumu

2. Soru: Ahmet'in oturduğu yerin konumunu tarif ediniz. Kısa Cevap: Ahmet 3C konumunda oturmaktadır. Detaylı Cevap: Krokiye göre Ahmet, 3. sıranın C sütununda yer almaktadır. Ahmet'in solunda Aliye, sağında Ali oturmaktadır. Bu konum sayı ve harflerden oluşan bir koordinatla gösterilebilir.

Kendi Sıramızın Konumu

3. Soru: Oturduğunuz sıranın öğretmen masasına göre konumu nedir? Örnek Kısa Cevap: Öğretmen masasının karşısındaki ikinci sırada oturuyorum. Örnek Detaylı Cevap: Sıram, öğretmen masasının karşısında ve biraz sol tarafında bulunmaktadır. Önümde bir sıra, arkamda ise arkadaşlarımın sıraları vardır. Konumumu anlatırken öğretmen masasını ve çevremdeki sıraları esas alabilirim. Not: Cevap öğrencinin kendi oturduğu yere göre değişir.

Arkadaşımızın Sırasının Konumu

4. Soru: Belirlediğiniz bir arkadaşınızın sırasının sizin sıranıza göre konumu nedir? Örnek Kısa Cevap: Arkadaşım benim arkamdaki sıranın sağ tarafında oturuyor. Örnek Detaylı Cevap: Arkadaşımın sırası benim sıramın bir sıra arkasında ve sağındadır. Bu nedenle onun bulunduğu yeri açıklamak için ön, arka, sağ ve sol yönlerinden yararlanıyorum.

Coğrafi Koordinat Sisteminin Günlük Yaşamdaki Kullanımı

Konum paylaşımı, harita uygulamaları, navigasyon cihazları, hava ve deniz ulaşımı, arama-kurtarma çalışmaları koordinat sisteminin kullanıldığı alanlardır.

6. Sınıf Sosyal Bilgiler 1. Kitap Sayfa 68 Cevapları

Öğrenelim - Ekvator ve Başlangıç Meridyeni

Bu sayfada coğrafi koordinat sisteminin temel kavramları anlatılmaktadır. Ayrı bir cevaplandırma sorusu bulunmamaktadır.

Coğrafi Koordinat Sistemi - Kavramlar

Kavram	Tanım
Ekvator	0° paralelidir. Dünya'yı Kuzey ve Güney Yarım Küre olarak ayırır.
Paralel	Ekvator'a paralel olan hayalî çemberlerdir.
Meridyen	Kutup noktalarını birleştiren hayalî yarım dairelerdir.
Başlangıç Meridyeni	Greenwich'ten geçen 0° meridyenidir.
Kuzey Yarım Küre	Ekvator'un kuzeyindeki bölümdür.
Güney Yarım Küre	Ekvator'un güneyindeki bölümdür.
Doğu Yarım Küre	Başlangıç meridyeninin doğusundaki bölümdür.
Batı Yarım Küre	Başlangıç meridyeninin batısındaki bölümdür.

Bir Yerin Koordinatları Nasıl Bulunur?

1. Önce yerin Ekvator'un kuzeyinde mi güneyinde mi bulunduğu belirlenir.

2. Daha sonra Greenwich meridyeninin doğusunda mı batısında mı bulunduğu incelenir.

3. Son olarak paralel ve meridyen dereceleri belirlenir.

Örnek: Türkiye Kuzey ve Doğu Yarım Küre'de bulunmaktadır.

6. Sınıf Sosyal Bilgiler 1. Kitap Sayfa 69 Cevapları

Öğrenelim - Paralellerin Özellikleri

Paraleller Ekvator'a paralel uzanan hayalî çizgilerdir. Sayfa, paralellerin ve meridyenlerin özelliklerini görsellerle açıklamaktadır; bağımsız bir etkinlik sorusu bulunmamaktadır.

Başlangıç Paraleli: Ekvator - 0°.

En Uzun Paralel: Ekvator.

Kuzey Yarım Küre: 90 paralel.

Güney Yarım Küre: 90 paralel.

İki Paralel Arası Uzaklık: Yaklaşık 111 km.

Kutuplara Gidildikçe: Paralellerin uzunlukları azalır.

Öğrenelim - Meridyenlerin Özellikleri

Başlangıç Meridyeni: Greenwich - 0°.

Doğu Meridyenleri: 180.

Batı Meridyenleri: 180.

İki Meridyen Arası Yerel Saat Farkı: 4 dakika.

Meridyenlerin Uzunluğu: Birbirine eşittir.

Kutuplara Gidildikçe: Meridyenler arasındaki mesafe azalır.

Hatırlatma: Paraleller enlem, meridyenler boylam belirlemek için kullanılır.

6. Sınıf Sosyal Bilgiler 1. Kitap Sayfa 70 Cevapları

Dünya Siyasi Haritası - Koordinat Etkinliği

Görev: Dünya siyasi haritasından yararlanarak coğrafi koordinat sistemi ile ilgili etkinliği tamamlayınız. Tamamladığınız adımlara ait kutuyu boyayınız. Örnek Cevap: Haritadaki Ekvator, paraleller, meridyenler ve yarım küreler doğru şekilde gösterilerek kontrol listesindeki maddeler tamamlanabilir.

14 Maddelik Kontrol Listesi

No	Görev	Örnek Tamamlama
1	Ekvator çizgisini gösterdim.	0° paraleli gösterilir.
2	Herhangi bir paralel gösterdim.	40° Kuzey paraleli gösterilebilir.
3	Kuzey yarım küreyi gösterdim.	Ekvator'un kuzeyi işaretlenir.
4	Kuzey yarım kürede toprakları olan bir ülke ismi söyledim.	Türkiye.
5	Güney yarım küreyi gösterdim.	Ekvator'un güneyi işaretlenir.
6	Güney yarım kürede toprakları olan bir ülke ismi söyledim.	Avustralya.
7	Başlangıç meridyen çizgisini gösterdim.	0° Greenwich meridyeni gösterilir.
8	Herhangi bir meridyen gösterdim.	40° Doğu meridyeni gösterilebilir.
9	Başlangıç meridyeninin doğusunu gösterdim.	Doğu Yarım Küre.
10	Başlangıç meridyeninin doğusunda toprakları olan bir ülke ismi söyledim.	Hindistan.
11	Başlangıç meridyeninin batısını gösterdim.	Batı Yarım Küre.
12	Başlangıç meridyeninin batısında toprakları olan bir ülke ismi söyledim.	Kanada.
13	Ekvator'un kuzeyinde, başlangıç meridyeninin batısında yer alan bir ülke söyledim.	Meksika.
14	Ekvator'un güneyinde, başlangıç meridyeninin doğusunda yer alan bir ülke söyledim.	Avustralya.

Yarım Kürelere Göre Ülke Örnekleri

Kuzey-Doğu: Türkiye, Hindistan, Japonya.

Kuzey-Batı: Kanada, Meksika, ABD.

Güney-Doğu: Avustralya, Madagaskar.

Güney-Batı: Arjantin, Şili.

Not: Bunlar örnek cevaplardır. Haritadan doğru bir ülke seçildiğinde farklı cevaplar da kabul edilebilir. Öğrenciler işlemleri tamamladıktan sonra kutuları boyamalıdır.

6. Sınıf Sosyal Bilgiler 1. Kitap Sayfa 71 Cevapları

Türkiye'nin Mutlak Konumu

Türkiye, 36°-42° Kuzey paralelleri ile 26°-45° Doğu meridyenleri arasında yer almaktadır. Sayfada bu konumdan yararlanılarak uzaklık ve yerel saat farkı hesaplanmaktadır.

Türkiye'nin Konum Değerleri

Güney: 36° Kuzey paraleli.

Kuzey: 42° Kuzey paraleli.

Batı: 26° Doğu meridyeni.

Doğu: 45° Doğu meridyeni.

Kuzey-Güney Uzaklığının Hesaplanması

Hesaplama: Türkiye'nin kuzey ve güney uç noktaları arasındaki yaklaşık uzaklığı hesaplayınız. Çözüm:

Paralel farkı: 42 - 36 = 6°

İki paralel arasındaki mesafe: 111 km

İşlem: 6 × 111 = 666 km

Cevap: Yaklaşık 666 km.

Doğu-Batı Yerel Saat Farkının Hesaplanması

Hesaplama: Türkiye'nin doğu ve batı uç noktaları arasındaki yerel saat farkını hesaplayınız. Çözüm:

Meridyen farkı: 45 - 26 = 19°

Bir meridyen arası yerel saat farkı: 4 dakika

İşlem: 19 × 4 = 76 dakika

Cevap: 76 dakika.

Önemli: Bu fark yerel saat farkıdır. Türkiye'de ortak resmî saat kullanılmaktadır.

Türkiye'nin Uç Noktaları

Kuzey: Sinop - İnceburun.

Güney: Hatay - Yayladağı - Topraktutan.

Batı: Gökçeada.

Doğu: Iğdır - Dilucu.

6. Sınıf Sosyal Bilgiler 1. Kitap Sayfa 72 Cevapları

Türkiye'de Rüzgârların Sıcaklığa Etkisi

Soru: Bilgi kutusunu dikkate aldığımızda aşağıdaki görselde gösterilen yönden esen rüzgârların ülkemizi sıcaklık bakımından nasıl etkilediğini tartışınız. Kısa Cevap: Kuzeyden esen rüzgârlar genel olarak sıcaklığı azaltır, güneyden esen rüzgârlar ise sıcaklığı artırır. Detaylı Cevap: Türkiye Kuzey Yarım Küre'de yer almaktadır. Kuzeye doğru gidildikçe sıcaklık genel olarak azalır. Bu nedenle kuzey, kuzeydoğu ve kuzeybatıdan gelen rüzgârlar çoğunlukla soğutucu etki yapar. Güney yönlerinden gelen rüzgârlar ise daha sıcak hava kütleleri taşıyabilir. Bu yüzden güney, güneydoğu ve güneybatıdan gelen rüzgârlar genellikle sıcaklığı artırır.

Rüzgârların Etki Tablosu

Yön	Genel Sıcaklık Etkisi
Kuzey	Azaltır
Kuzeydoğu	Azaltır
Kuzeybatı	Azaltır
Güney	Artırır
Güneydoğu	Artırır
Güneybatı	Artırır

Hatırlatma: Türkiye'nin orta kuşakta bulunması, dört mevsimin yaşanmasını sağlar. Rüzgârların etkisi bulundukları hava koşullarına göre değişebilir.

6. Sınıf Sosyal Bilgiler 1. Kitap Sayfa 73 Cevapları

Türkiye Dilsiz Haritası - Göreceli Konum

1. Görev: Göreceli konum özelliklerinden yararlanarak ülkemizin denizlerini, boğazlarını, kara ve deniz sınırı komşularını vb. yazınız. Ülkemizin kara ve deniz sınır komşularını farklı renklerle boyayınız. Kısa Cevap: Haritaya dört deniz, iki boğaz ve komşu ülkeler yazılmalıdır. Kara sınırı ve deniz üzerinden komşu olarak incelenen ülkeler farklı renklerle gösterilmelidir.

Haritaya Yazılacak Denizler

Kuzey: Karadeniz.

Kuzeybatı: Marmara Denizi.

Batı: Ege Denizi.

Güney: Akdeniz.

Haritaya Yazılacak Boğazlar

İstanbul Boğazı: Karadeniz ile Marmara Denizi arasındadır.

Çanakkale Boğazı: Marmara Denizi ile Ege Denizi arasındadır.

Kara Sınırı Komşularımız

Yön	Ülke
Batı	Yunanistan
Kuzeybatı	Bulgaristan
Kuzeydoğu	Gürcistan
Doğu	Ermenistan, Azerbaycan (Nahçıvan), İran
Güney	Irak, Suriye

Deniz Komşularını Gösterme

Örnek Cevap: Kitabın daha önceki harita çalışmasında Yunanistan, Bulgaristan, Romanya, Ukrayna, Rusya Federasyonu, Gürcistan, Suriye, Lübnan, Filistin, Mısır, Libya ve Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti denizler çevresindeki coğrafi konumları açısından ele alınmıştır. Dilsiz haritada bu ülkelerin yerleri belirlenebilir.

Boyama Önerisi

Türkiye: Açık sarı.

Kara sınırı komşuları: Açık yeşil.

Deniz üzerinden komşu olarak incelenen diğer ülkeler: Açık turuncu.

Hem kara hem deniz üzerinden komşu olarak incelenenler: Yeşil-turuncu tarama.

Denizler: Açık mavi.

Not: Bu renkler örnektir. Öğrenciler kendi renk düzenlerini de kullanabilir.

Türkiye Dilsiz Haritası - Mutlak Konum

2. Görev: Paralel ve meridyen dereceleri çizerek ülkemizin mutlak konum özelliklerini yazınız. (Bunları aşağıda verilen Türkiye dilsiz haritası üzerinde yapınız.) Kısa Cevap: 36°-42° Kuzey paralelleri ve 26°-45° Doğu meridyenleri. Çizim Açıklaması: Haritada 36° Kuzey ve 42° Kuzey paralelleri ile 26° Doğu ve 45° Doğu meridyenleri gösterilmelidir. Detaylı Cevap: Türkiye'nin güneyinden 36° Kuzey, kuzeyinden 42° Kuzey paraleli geçmektedir. Batı sınırını 26° Doğu, doğu sınırını ise 45° Doğu meridyeni belirtmektedir. Bu nedenle ülkemiz Kuzey ve Doğu Yarım Küre'de yer almaktadır.

Çizim Kontrolü: Denizler, boğazlar, komşular, paraleller ve meridyenler haritada gösterildiyse çalışma tamamlanmıştır.

6. Sınıf Sosyal Bilgiler 1. Kitap Sayfa 74 Cevapları

Dünya Dilsiz Haritası - Kıtalar ve Okyanuslar

Görev: Dünya dilsiz haritasını kullanarak kıta ve okyanusların adlarını harita üzerine yazınız. Kıtaları farklı renklerle boyayınız. Kısa Cevap: Yedi kıta ve beş okyanus harita üzerinde doğru yerlere yazılmalıdır.

Haritaya Yazılacak Yedi Kıta

Kıta	Haritadaki Yeri	Örnek Renk
Asya	Avrupa'nın doğusu	Açık sarı
Avrupa	Afrika'nın kuzeyi	Açık yeşil
Afrika	Avrupa'nın güneyi	Açık turuncu
Kuzey Amerika	Güney Amerika'nın kuzeyi	Açık pembe
Güney Amerika	Kuzey Amerika'nın güneyi	Açık mor
Antarktika	Güney Kutbu çevresi	Açık gri
Okyanusya	Asya'nın güneydoğusu	Açık kahverengi

Haritaya Yazılacak Beş Okyanus

Büyük Okyanus: Amerika kıtalarının batısında, Asya ve Okyanusya'nın doğusunda.

Atlas Okyanusu: Amerika kıtaları ile Avrupa ve Afrika arasında.

Hint Okyanusu: Asya'nın güneyinde, Afrika'nın doğusunda ve Okyanusya'nın batısında.

Güney Okyanus: Antarktika'nın çevresinde.

Kuzey Okyanusu: Kuzey Kutbu çevresinde.

Dünya Haritasını Tamamlama Basamakları

1. Dünya haritasında yedi kıtayı belirleyiniz.

2. Her kıtanın adını ilgili kara parçasına yazınız.

3. Kıtaları farklı açık renklerle boyayınız.

4. Beş okyanusun adını ilgili alanlara yerleştiriniz.

5. Kullanılan renkler için lejant oluşturabilirsiniz.

Detaylı Cevap: Dünya üzerinde yedi kıta bulunur: Asya, Avrupa, Afrika, Kuzey Amerika, Güney Amerika, Antarktika ve Okyanusya. Beş okyanus ise Büyük Okyanus, Atlas Okyanusu, Hint Okyanusu, Güney Okyanus ve Kuzey Okyanusu'dur. Kıtalar farklı renklerle boyanmalı, okyanusların adları da gerçek coğrafi konumlarına yazılmalıdır. Böylece harita tamamlanmış olur.

Önemli: Kullanılan renkler değişebilir. Asıl önemli olan kıta ve okyanus adlarının doğru konumlarda olmasıdır.

Coğrafi Koordinatlar ve Konum - Genel Tekrar

Ekvator: 0° paraleli.

Greenwich: 0° başlangıç meridyeni.

Paralel: Enlem belirlemede kullanılan hayalî çember.

Meridyen: Boylam belirlemede kullanılan hayalî yarım daire.

Türkiye'nin Mutlak Konumu: 36°-42° Kuzey, 26°-45° Doğu.

Kuzey-Güney Uzaklık: Yaklaşık 666 km.

Doğu-Batı Yerel Saat Farkı: 76 dakika.

Kuzeyden Esen Rüzgârlar: Genellikle sıcaklığı azaltır.

Güneyden Esen Rüzgârlar: Genellikle sıcaklığı artırır.

Kıta Sayısı: 7.

Okyanus Sayısı: 5.

6. Sınıf Sosyal Bilgiler 1. Kitap Sayfa 75 Cevapları

Uygulayalım - Ülkemizin, Kıtaların ve Okyanusların Konumu

Etkinlik: Öğretmeniniz rehberliğinde ülkemizin göreceli ve mutlak konumu veya kıtaların ve okyanusların göreceli konum özelliklerini sınıfta arkadaşlarınıza sözlü olarak özetleyiniz. Örnek Sunum: Türkiye, Asya ile Avrupa kıtaları arasında yer alır. Mutlak konumu 36°-42° Kuzey paralelleri ile 26°-45° Doğu meridyenleri arasındadır. Dört denize kıyısı olan ülkemiz, önemli ulaşım ve ticaret yolları üzerindedir. Dünya'da yedi kıta ve beş okyanus bulunur. Bunların konumlarını harita üzerinde gösterebiliriz.

Değerlendirelim - Dağcıların Konumu

1. Soru: Dağcılar dağa tırmanma etkinliğini hangi ilimizin sınırları içinde yapacaktır? Haritada boyayarak belirtiniz. Kısa Cevap: Erzurum. Çözüm: Haritada 40° Kuzey paraleli ile 42° Doğu meridyeni bulunur. Bu iki çizginin kesiştiği nokta Erzurum sınırları içerisindedir. Haritada Erzurum ili boyanmalıdır.

2. Soru: Tırmanma etkinliğinin yapılacağı ilin mutlak ve göreceli konum özelliklerine yönelik örnekler yazınız. Kısa Cevap: Mutlak konum: 40° Kuzey, 42° Doğu koordinatlarını kapsar. Göreceli konum: Türkiye'nin doğusunda, yüksek ve dağlık bir bölgede bulunur. Detaylı Cevap: Erzurum, Doğu Anadolu Bölgesi'nde bulunmaktadır. İlin bulunduğu bölge yüksek platolar, dağlar ve sert karasal iklim özellikleri ile tanınır. Kışın kar yağışının fazla olması kış sporları ve turizm faaliyetleri için olanak oluşturabilir. Koordinatlarla belirtilen konum mutlak konum, çevresindeki özelliklerle yapılan açıklama ise göreceli konumdur.

KİTABIN TÜM CEVAPLARI

Bütün sayfalara ait açıklamalı çözümleri 6. Sınıf Sosyal Bilgiler Ders Kitabı Cevapları MEB Yayınları sayfasında inceleyebilirsiniz.

6. Sınıf MEB Sosyal Bilgiler 1. Ders Kitabı Sayfa 67-75 Cevapları - Mutlak Konum ve Harita Çalışmaları