11. Sınıf MEB Fizik Ders Kitabı Sayfa 109 Cevapları - 41. Alıştırma

11. Sınıf MEB Fizik Ders Kitabı Sayfa 109 Cevapları, çembersel harekette yay kuvveti ve statik sürtünmenin nasıl kullanıldığını açıklamaktadır. Sayfanın üstündeki çözümlü örnekte model arabanın hareketi, 41. Alıştırma bölümünde ise pikap tablasındaki telefonun kayma sınırı ele alınmaktadır.

11. Sınıf MEB Fizik Ders Kitabı Sayfa 109 Cevapları

Çözümlü Örnek: Model Arabanın Hareketi

Soru a: Model arabanın çizgisel süratini bulunuz. Kısa Cevap: 2,5 m/s. Çözüm: Bir turda alınan yol 2πr’dir. Bu yol periyoda bölünür: v = (2π × 0,25) / (π/5) = 2,5 m/s.

Soru b: Merkezcil ivmenin büyüklüğünü bulunuz. Kısa Cevap: 25 m/s². Çözüm: a = v² / r bağıntısında sürat ve yarıçap yerine yazılır. a = 6,25 / 0,25 = 25 m/s² elde edilir.

Soru c: Merkezcil kuvvetin büyüklüğünü bulunuz. Kısa Cevap: 10 N. Çözüm: Kütle 0,4 kg alınır. F = ma = 0,4 × 25 = 10 N bulunur.

Soru ç: Yayın yay sabitini bulunuz. Kısa Cevap: 100 N/m. Çözüm: Yayın uzaması 25 − 15 = 10 cm = 0,10 m olur. Merkezcil kuvveti yay sağladığından k = F / x = 10 / 0,10 = 100 N/m hesaplanır.

41. Alıştırma: Pikap Tablasındaki Telefon

Soru: Telefonun platform üzerindeki konumundan kaymaya başladığı andaki açısal hızını hesaplayınız. Kısa Cevap: Açısal hız 5√2 rad/s, yaklaşık olarak 7,07 rad/s bulunur. Çözüm: Önce birimler dönüştürülür: m = 0,20 kg ve r = 0,10 m. Telefon düşey doğrultuda dengede olduğundan normal kuvvet N = mg = 0,20 × 10 = 2 N olur. Sürtünme Kuvveti: En büyük statik sürtünme Fₛ,max = μₛN = 0,5 × 2 = 1 N’dur. Merkezcil Kuvvet: Kayma sınırında mω²r = Fₛ,max yazılır. Böylece 0,20 × ω² × 0,10 = 1 eşitliğinden ω² = 50 elde edilir. Sonuç: ω = √50 = 5√2 rad/s ≈ 7,07 rad/s.