10. Sınıf Fizik Sayfa 44-50 Sabit İvmeli Hareket Grafikleri Cevapları

10. Sınıf Fizik Ders Kitabı Sayfa 44-50 Cevapları MEB Yayınları, Kuvvet ve Hareket ünitesindeki 1.3. Etkinlik: Sabit İvmeli Hareket Grafikleri çalışmalarının cevaplarını içermektedir. Etkinlikte hızlanan ve yavaşlayan araçların hız, ivme ve konumlarının zamana bağlı değişimleri grafikler ve matematiksel modeller yardımıyla incelenmektedir.

10. Sınıf Fizik Ders Kitabı Sayfa 44-50 Cevapları MEB Yayınları - 1.3. Etkinlik

MEB cevap anahtarındaki muhtemel değerlerde hızlanan ve yavaşlayan A aracı için 2 m/s², B aracı için 1 m/s² ivme büyüklüğü kullanılmıştır. Araçların zıt yönlerde hareket etmesi nedeniyle hız ve ivme değerlerinin işaretleri hareket yönlerine göre değerlendirilmiştir.

10. Sınıf Fizik Ders Kitabı Sayfa 44 Cevapları

1.3. Etkinlik - Sabit İvmeli Hareket Grafikleri

1-3. İşlem Basamakları: Uygulama: Öğretmen rehberliğinde gruplar oluşturulur. Karekoddaki simülasyon açılarak “Hızlanan Hareket” seçilir. MEB cevap anahtarındaki örnek uygulamada A aracının ivme büyüklüğü 2 m/s², B aracının ivme büyüklüğü ise 1 m/s² olarak alınmıştır.

10. Sınıf Fizik Ders Kitabı Sayfa 45 Cevapları

4. İşlem Basamağı - Hızlanan A ve B Araçları

Zaman (s)	0	1	2	3	4	5
A Aracının Hız Büyüklüğü (m/s)	0	2	4	6	8	10
B Aracının Hız Büyüklüğü (m/s)	0	1	2	3	4	5

Soru: 5. Tablo 1'deki değerlerden yararlanarak zıt yönlerde hızlanan A ve B araçlarının hız-zaman grafiklerini çiziniz ve karşılaştırınız. Cevap:
A aracı: 0, +2, +4, +6, +8, +10 m/s
B aracı: 0, -1, -2, -3, -4, -5 m/s
A aracı pozitif yönde, B aracı negatif yönde hızlanmaktadır. A aracının ivme büyüklüğü daha fazla olduğundan hız-zaman grafiğinin eğimi B aracının grafiğinden daha büyüktür.

Soru: 6. Hız-zaman grafiğinden yararlanarak hız ile konum arasındaki ilişkiyi ifade ediniz. Cevap: Bir cismin hız büyüklüğü zamanla arttıkça birim zamandaki yer değiştirmesi de artar. MEB cevap anahtarındaki değerlere göre 0-5 s aralığında A aracının ortalama hızı 5 m/s, B aracının ortalama hızı ise -2,5 m/s'dir.

10. Sınıf Fizik Ders Kitabı Sayfa 46 Cevapları

7-9. İşlem Basamakları - Yavaşlayan Hareket

7-9. İşlem Basamakları: Uygulama: Simülasyondaki “SIFIRLA” butonuna basılır ve “Yavaşlayan Hareket” seçilir. A ve B araçlarının ivme büyüklükleri ile ilk hız büyüklükleri belirlenir. MEB cevap anahtarındaki örnekte A aracının ivme büyüklüğü 2 m/s², B aracının ivme büyüklüğü 1 m/s² olarak alınmıştır.

10. İşlem Basamağı - Yavaşlayan A ve B Araçları

Zaman (s)	0	1	2	3	4	5
A Aracının Hızı (m/s)	10	8	6	4	2	0
B Aracının Hızı (m/s)	-5	-4	-3	-2	-1	0

Soru: 11. Tablo 2'deki değerlerden yararlanarak ters yönlerde yavaşlayan A ve B araçlarının hız-zaman grafiklerini çiziniz ve karşılaştırınız. Cevap:
A aracı: Hızı 0-5 s arasında +10 m/s'den 0'a azalır.
B aracı: Hızı 0-5 s arasında -5 m/s'den 0'a yaklaşır.
A aracının grafiği yatay eksenin üstünde azalan, B aracının grafiği ise yatay eksenin altında sıfıra doğru yükselen doğrusal bir grafik olur.

10. Sınıf Fizik Ders Kitabı Sayfa 47 Cevapları

12. İşlem Basamağı - İvme-Zaman Grafikleri

Soru: 12. Çizdiğiniz hız-zaman grafiklerinden yararlanarak araçlara ait ivme-zaman grafiklerini çiziniz ve yorumlayınız. Cevap:
Hızlanan A: +2 m/s²
Hızlanan B: -1 m/s²
Yavaşlayan A: -2 m/s²
Yavaşlayan B: +1 m/s²
Sabit ivmeli hareket yapıldığından ivme-zaman grafikleri zaman eksenine paralel doğrulardır. Hızlanan harekette hız ve ivme aynı, yavaşlayan harekette ise zıt yönlüdür.

Soru: 13. Hız-zaman grafiğinden yararlanarak yer değiştirme ve ivme büyüklüklerine ait matematiksel modelleri yazınız. Cevap:
İvme:
a = Δv / Δt
Durgun hâlden sabit ivmeyle başlayan hareket için:
x = 1/2 · v · t
v = a · t olduğundan;
x = 1/2 · a · t²

14. İşlem Basamağı - Hızlanan Araçların Konumları

Zaman (s)	0	1	2	3	4	5
A Aracının Konumu (m)	0	1	4	9	16	25
B Aracının Konumu (m)	0	-0,5	-2	-4,5	-8	-12,5

10. Sınıf Fizik Ders Kitabı Sayfa 48 Cevapları

Soru: 15. Tablo 3'teki bilgilerden yararlanarak zıt yönlerde hareket eden A ve B araçlarının konum-zaman grafiklerini çiziniz ve karşılaştırınız. Cevap: A ve B araçları hızlanan hareket yaptığından birim zamandaki yer değiştirme büyüklükleri zamanla artar. A aracı pozitif yönde, B aracı negatif yönde hızlandığı için konum-zaman grafikleri zıt yönlerde parabolik olarak değişir.

16. İşlem Basamağı - Yavaşlayan Araçların Konumları

Zaman (s)	0	1	2	3	4	5
A Aracının Konumu (m)	0	9	16	21	24	25
B Aracının Konumu (m)	0	-4,5	-8	-10,5	-12	-12,5

Soru: 17. Tablo 4'teki bilgilerden yararlanarak zıt yönlerde hareket eden A ve B araçlarının konum-zaman grafiklerini çiziniz ve karşılaştırınız. Cevap: A ve B araçları yavaşlayan hareket yaptığından birim zamandaki yer değiştirme büyüklükleri giderek azalır. A aracının konumu artarken grafiğinin eğimi küçülür. B aracının konumu negatif yönde değişirken eğiminin büyüklüğü giderek azalır. Her iki araç da 5. saniyede durur.

10. Sınıf Fizik Ders Kitabı Sayfa 49 Cevapları

Soru: 18. Yer değiştirme ve ivme için bulduğunuz matematiksel modelleri kullanarak yer değiştirme ve ivme arasındaki ilişkiyi gösteren bağıntıyı yazınız. Cevap:
a = v / t
x = 1/2 · v · t
v = a · t olduğundan;
x = 1/2 · a · t²

Soru: 19. Grafik değerleri ile matematiksel modeller arasındaki ilişkiyi kendi cümlelerinizle ifade ediniz. Örnek Cevap: Birim zamandaki hız değişimine ivme denir. Sabit ivmeli harekette hız zamanla doğrusal değişirken konum-zaman grafiği parabolik olur. Hız-zaman grafiğinin eğimi ivmeyi, hız-zaman grafiği ile zaman ekseni arasında kalan alan ise yer değiştirmeyi verir.

Değerlendirme - 1. Soru

Soru: t = 0 anında hız büyüklüğü 2 m/s olan bir araç, 4 m/s² sabit ivmeyle hızlanmaktadır. Aracın hız-zaman grafiğini çizerek hızının ve yer değiştirmesinin matematiksel modelini yazınız. Aracın 5. saniyedeki hızını ve yer değiştirmesini hesaplayınız. Cevap:
Hız modeli:
v = v₀ + a · t
v = 2 + 4t
Yer değiştirme modeli:
x = v₀ · t + 1/2 · a · t²
x = 2t + 2t²
5. saniyedeki hız:
v = 2 + 4 × 5 = 22 m/s
5 saniyedeki yer değiştirme:
x = 2 × 5 + 2 × 5² = 60 m

10. Sınıf Fizik Ders Kitabı Sayfa 50 Cevapları

Değerlendirme - 2. Soru

Soru: Doğrusal bir yolda A noktasından durgun hâlden harekete başlayan araç, 2 m/s² ivme büyüklüğü ile 10 s düzgün hızlanarak B noktasına ulaşmıştır. B noktasında 4 m/s² ivme büyüklüğü ile düzgün yavaşlayıp C noktasında durmuş, ardından geri dönerek A noktasından 10 m/s hız büyüklüğüyle geçmiştir. Aracın hız-zaman grafiğini çiziniz ve C-A arasındaki ivme büyüklüğünü hesaplayınız. Cevap:
A-B: v = 0 + 2 × 10 = 20 m/s
Araç 0-10 s arasında 0'dan 20 m/s'ye hızlanır.
B-C: t = 20 / 4 = 5 s
Araç 15. saniyede C noktasında durur.
C'den sonra ters yönde hareket ederek A noktasından 45. saniyede -10 m/s hızla geçer.
a = Δv / Δt
a = (-10 - 0) / (45 - 15)
a = -1/3 m/s²
İvmenin büyüklüğü 1/3 m/s² ≈ 0,33 m/s²'dir.