10. Sınıf Meb Fizik Ders Kitabı Sayfa 205 Cevapları

10. Sınıf Fizik Ders Kitabı Cevapları Sayfa 205 (MEB Yayınları)

3.1. Soru – Elektrik Akımı ve Otoyol Analojisi

Soru (Tam Metin)

Elektrik devreleri, üzerinden geçen akımın hareketi bakımından bir otoyola benzetilebilir. Elektrik akımı, araçlar gibi bir yol üzerinde hareket eder. Yolculuk sırasında araçlara yakıt konarak araçların enerji ihtiyacı karşılanır. Araca kırmızı ışık yandığında durur ve yeşil ışık yandığında harekete geçer. Araçların hızı trafik yoğunluğuna ve yolun yapısına göre değişebilir. Araçların otoyoldaki yolculuğu, elektrikle çalışan tüm cihazların işleyişinin temelini oluşturan bir analojiye sahiptir.

Buna göre:

a) Otoyollarda araçların hareket etmesi için gerekli olan yakıt, elektrik devrelerinde elektrik akımını sağlamak için ihtiyaç duyulan enerji kaynağı nedir?
b) Otoyollarda araçların hareket ettiği yol, elektrik devrelerindeki hangi eleman ile ilişkilendirilebilir?
c) Otoyolun genişliği ve düzgünlüğü trafiği olumlu yönde etkilemektedir. Bu durumda bir iletkenin uzunluğunun, kalınlığının ve cinsinin elektrik akımına etkisi nedir?
ç) Otoyollardaki bariyerli gişeler, elektrik devrelerindeki hangi eleman ile ilişkilendirilebilir?

Cevaplar

a) Elektrik devrelerinde elektrik akımını harekete geçiren enerji kaynağı üreteçtir (pil veya priz).

b) Otoyollarda araçların hareket ettiği yol, elektrik devrelerinde iletken tel ile ilişkilendirilir.

c) Bir iletkenin uzunluğu arttıkça elektrik akımı azalır, kalınlığı arttıkça elektrik akımı artar. İletkenin cinsi, direnci belirler; direnç küçüldükçe devreden geçen akım büyür.

ç) Otoyollardaki bariyerli gişeler, elektrik devrelerinde anahtar ile ilişkilendirilir.